मेरो जन्म इन्डियाको सिक्कम प्रान्तमा दामथांग भन्ने गाँउमा सम्पन्न परिवारमा भएको हो । धनको धनि भए पनि मायाको साह्रै गरिब थिए म । मलाई मेरो जन्म यहि सालमा भएको हो भन्ने थाह छैन किनभने म जन्मनसाथ मेरो आमा बित्नुभयो र मलाई मेरो बजैले पाल्नुभयो । म भन्दा माथि अरु ३ जना दिदीहरु हुनुहुन्छ । उहाँहरु त्यति बेला सानै हुनुहुन्थ्यो । मेरो पापा इन्डियन आर्मीमा हुनुहुन्थ्यो र आर्मीबाट अवकाश पाउनुभए पछि स्कूलमा हेडमास्टर हुनुभयो । अहिले उहाँ हेडमास्टर बाट पनि अवकाश पाउनुभयो । म स्कूल पढ्दा मेरो पापाले मलाई मेरो जन्म मिती सोध्नुहुन्थ्यो अनि मैले अनदाजको भरमा १९७४ भन्ने गर्थिए तर यहि हो भनेर मलाई थाह छैन । मलाई मेरो पापा तिरको हजुरआमाले यो आमा खाउवा हो यसलाई पाल्नु हुँदैनै अनि दोबाटोमा लगेर राखीदिनु भन्नुभएको रहेछ तर मेरो आमा तिरको हजुरआमाले मलाई टिपेर लानु भएको थियो । मलाई पछि म ठुलो भए पछि मेरो पापा तिरको हजुरआमाले भन्नुहुन्थ्यो र म गएर आमा तिरको हजुरआमा सँग झगडा गर्थिए किन मलाई पाल्नुभयो, पछारेर मारिदिन पर्देन भनेर । मैले प्रभुलाई नचिनेसम्म आफैलाई कोच्ने गर्दथिए कि म किन बाँचे भनेर । मंसिरको महिनामा कति जाडो हुन्छ हामी सबैलाई थाह नै छ, त्यस्तो जाडोको बेला दोबाटोमा कति घण्टा छोडिदिँदा पनि म बाँचे भनेपछि मलाई साह्रै पिडा हुन्थ्यो । तर जब प्रभुलाई चिने अनि मात्र मेरो जीवनको मुल्य थाह पाए । म सिक्कममा ११ कक्षामा अनउतिर्ण भए र अघि पढ्न मन गरिन । तर मेरो दिदीहरुले पढ्न पर्छ भनेर भन्नुहुन्थ्यो, त्यसैले म नेपालमा आए । पढ्नको गाह्रोले नेपाल आको एक साल पछि मेरो बिहे भयो तर मेरो श्रीमानलाई मुटुको रोग थियो । उहाँले सधै औषधी खान पर्ने थियो । उहाँले औषधी खानुभएन भने उहाँको मुटुनै हल्लिन्थ्यो रे अनि अध्यारो छाउने र कागहरुले टोक्न आएको जस्तो हुन्थ्यो रे ।

त्यसै गर्दै दिनहरु बित्दै थियो । पछि उहाँले व्यापार तिर हात हाल्नुभयो, उहाँको आफ्नै भेनाज्यूसँग पार्टनरमा व्यापार गर्न थाल्नुभयो । तर उन्नति भन्दा क्षति बढि हुन थाल्यो । व्यापारमा जति कमाई भएतापनि त्यही ठाँउमा खाएर र पिएर सिध्याएर आउन थाल्नुभयो । यस्तैमा दशै र तिहार आयो र उहाँ बुटवल तिर व्यापार गर्न जान्छु भनेर जानुभयो । दशै भन्दा हप्ता दिन जस्तो अगाडि जानुभएको तिहार भन्दा पाँचदिन अघि जस्तो मात्र फर्किनुभयो । फेरि भेनाज्यूले उहाँलाई कल गर्नु भयो र सामान लिएर व्यापार गर्न आउन भन्नु भएछ तर मलाई उहाँले सामान मात्र पुर्‍याउन जाने हो भन्नु भयो र मैले हुन्छ भने ।

उहाँहरु व्यापार गर्न लाहान भन्ने ठाउँमा जानु भएछ र फर्किन्दा बाटोमा दुर्घट्ना पर्नुभएछ । ट्रकको छतबाट तल डालामा भर्नुभएछ र उहाँको टाउकोको हड्डी पुरै चर्किएछ । त्यसपछि उपचार गर्दा गर्दा निको हुनुभयो । तर उहाँलाई खै केले समात्यो हिड्दा हिड्दै मर्छु जस्तो हुनथियो रे, अधयारो भएर आउने र कागहरुले टोक्न खोज्ने रे, त्यसैले उहाँको साथिहरु मिलेर कता बाबालाई देखाउन जानुभएछ । बाबाले तिमीलाई मान्छेले बिगारेको छ र यो खरानीको टिका बिहान–बिहान नुहाई धुवाई गरेर लगाउनु भनेर अनि त्यसबेला मैले भने काठमाण्डौं जस्तो ठाउँमा एक गिलास पानी पिउन त हामीलाई हम्मे हम्मे छ तिमीलाई बिहान बिहान नुहाउन पानी ल्याउन म सक्दिन ।

मैले खीष्टियानको बारेमा स्कूलमा पढ्दा मेरो एउटा फुर्वा डिकी शेर्पा भन्ने साथी थियो अनि उ बाट अलि अलि जानकारी पाएको थिए । नुहाएर मात्र मान्छेसफा हुँदैन तर हृदय सफा हुनु पर्छ भन्ने सुनेको थिए । त्यसैले मैले उहाँलाई भनिदिए चर्च गए हुन्छ भनेर । काठमाण्डौंमा पनि मैले देवी प्रधान ख्रीष्टियान दिदीलाई चिनेको थिए र उहाँ सँग चर्च हुन्थ्यो र अहिले पनि जानुहुन्छ । मैले मेरो श्रीमान्लाई भने खुरुक्क देवी दिदी सँग चर्च जानुहोस् भनेर र यो सब नाना–भाति गर्नु पर्दैन भनेर । उहाँले मलाई सोध्नुभयो के त्यो चर्चमा जानलाई चाँहि बिहान बिहान सधै नुहाउन पर्दैन त ? मैले खै मेरो साथीले त नुहाएको पनि देखिन्, यसरी नुहाउनु पर्छ पनि भनेन तर आफ्नो हृदय मात्र सफा हुनु पर्छ भनेको याद छ ।

उहाँले भन्नुभयो लौ त्यसो भए तेरो देवी दिदीलाई बोलाएर ल्या न त म पनि हेरु भन्नु भयो । मैले तुरुन्तै छतमा गएर दिदीलाई बोलाएर ल्याए । उहाँ पनि आईहाल्नुभयो । त्यसपछि उहाँले शनिवार संङ्गति जाने सल्लाह दिनुभयो । मेरो श्रीमानले त्यहाँ गएर दशअंश दिने बारेमा पनि बुझनुभयो र त्यहाँ जे सिकायो त्यही अनुसार उहाँले दशअंश छुटाउनु भयो र आज सम्म पनि त्यसरीनै छुटाउनुहुन्छ । हामीले पछि अर्कै मण्डली जाने निर्णय गर्‍यौ कारण हाम्रो नानी सानो थियो र हामी जाने गरेको मण्डली धेरै टाढा ।

हाम्रो नजिकमा अर्को मण्डली थियो त्यसैले हामीले नजिकको मण्डलीमा जाने बिचार गर्‍यौ । हामी टेकु दर्शन मण्डली जान थाल्यौ । हामी एउटा साधरण विश्वासी थियौँ । हामीलाई अगुवा भन्ने बारेमा केहि थाह थिएन र हामीलाई यो पनि थाह थिएन कि ग्रहण कसरी गर्नु पर्छ ? र ग्रहण भनेको के हो ? भनेर । टेकु मण्डलीमा आए पछि सब कुरा जान्ने मौका पायौ । मेरो श्रीमानको बोली वचन एकदमै नम्र थियो त्यसैले गर्दा बप्तिस्मा पछि मण्डलीका सबै अगुवाहरुले उहाँलाई अघि बढ्ने सल्लाह दिनुभयो तर उहाँले मान्नु भएन । उहाँ भन्नुहुन्थ्यो अन्धाले अन्धालाई डोर्‍यायो भने खाल्टोमा पर्छ वचनमा लेखिएको छ । म पढ्न लेख्न जान्दिन मैले अरुलाई कसरी बताउने ?

अझै भन्नु पर्दा उहाँ प्रभुको काम देखि सधै पर भाग्नुभयो तर प्रभुले उहाँमा धेरै ठुलो योजना राख्नु भएको रहेछ । हामीलाई के थाह ? उहाँ अचानक बिमार हुनुभयो र उहाँको आधा मुखनै बाङ्गो भयो, त्यति नदुख्ने भएकोले उहाँले दई दिनसम्म वास्ता गनुभएन र शायद सिरानी नमिलेर होला भन्ने सोच्यौ । पछि बाट पुरै बाङ्गो देखिन थाले पछि डक्टरको मा गयौ । डक्टरले भन्यो २४ घण्टा भित्र आउनुभएको भए केहि हुन्थ्यो तर अब ढिलो भयो र उपचार लाग्दैन भनेर ।

हामी दुई छटपटिन लाग्यौ, अब के गर्ने भनेर । हाम्रो नानी जम्मा ३ वर्ष पुग्न लागेको थियो र त्यो सानो नानीलाई लिएर के गरि मैले घर चलाउने, के मेरो श्रीमान् प्यारालाईसिस् हुने हो ? यो पिरले मेरो दिनको चैन र रातको निद्रा नै गायब भयो । हामी नयाँ विश्वासी भर्खर मात्र बप्तिस्मा लिएको, कसलाई गएर के भन्ने थाह थिएन । श्रीमान् दिनदिनै अवस्था बिग्रदै गयो उहाँले हातले काम गर्न छोड्यो र खुट्टाले टेकेको थाह हुँदैन भन्ने गर्नुहुन्थ्यो । दिन दिनै नयाँ नयाँ डक्टरकोमा जाने तर कतै बाट केहि हुन सकेन । म त एकलो नारी, न माईती न घर । कोही बाट केहि सल्लाह सुझाउ पाउछु भन्ने आस पनि थिएन र आएन पनि ।

तर मण्डली परिवारले त्यो बेला हामीलाई धेरै साहयता गर्नुभयो, रात दिन लगाएर प्रार्थना गरिदिनुभयो । तर १५ दिन बितिसक्दा पनि केही सुधार भएन, झन झन अवस्था बिग्रन लाग्यो । त्यसै क्रममा उहाँलाई एकजनाले जडिबुट्टी औषधी खाने सल्लाह दिनु भयो । उहाँ काठमाण्डौको क्षेत्रपाटिमा गएर जर्चाँएर औषधी खान थाल्नुभयो । त्यहाँको औषधी खाएकै बेला देखि त उहाँलाई पोल्ने, घोच्ने र दुख्ने हुन थाल्यो । पहिले त बाङ्गो मात्र भएर अफटेरो भाको थियो तर औषधी खाएपछि त उहाँ झन छट्पटिन लाग्नु भयो, रातभरि रुने, कराउने र चिच्याउन थाल्नुभयो । उहाँ रुदै प्रार्थना गर्नुहुन्थ्यो । म दिनभरि काम र डक्टरकोमा जाँच गर्दा गर्दा थाकेर हैरान भएको थिए । निदाए पनि कानमा उहाँको पिडाको गुञ्जन सुन्ने गर्थिए तर केहि गर्ने उपाए थिएन ।

अनि वचनहरु सम्झिन थाले, प्रभुले गर्नुभएको पहिलो प्रचार याद आयो पश्चताप गर किनभने स्वर्गको राज्य नजिक आएको छू यो वचनले मेरो मनमा खुल्दुली मच्चाईदियो । कसैको मन दुखाउनु मार्नु बराबरको पाप हो भन्ने पनि याद आयो, अनि मैले सोचे कतै हाम्रो घमण्डले हामीले कसैलाई चोट पो पुर्‍याएको छौ कि भनेर । अनि मेलै उठेर श्रीमानलाई भने हेर्नुहोस् हामीले शायद पश्चताप गर्न सकेको छैनै होला । हामी दुवैनै उपवास बसेर पश्चताप गरौँ र कसैलाई अन्जानमा चोट पुर्‍याएको छौ भने क्षमा मागौ भनेर ।

अनि मैले भने म आज देखि ३ दिन उपवास बस्छु तपाई जति सक्नुहुन्छ त्यति बस्नुहोस् भनेर । अनि उहाँ एक दिन बस्नुभयो र म ३ दिन उपवास बसे । त्यो बिहान मण्डलीको एकजना भाई आएर जडिबुटिले २४ घण्टामा छोड्छ यसैले पिर नगर्नुहोस् अब यसलाई उपयोग नर्गनुहोस् भन्नु भयो । त्यस पछि उहाँले त्यो जडिबुटिको औषधी पनि लिनु भएन र उहाँले प्रार्थना गर्नुभयो अब म कहिल्यै प्रभुको काममा बाहना बनाउदिन जुनै स्थितीमा पनि अघि बढ्नेछु । त्यस पछिका दिनहरुमा के भयो कसरी भयो थाह नै भएन । उहाँ अचानक जस्ताको त्यसतै हुनुभयो र प्रभुले उहाँलाई निको पार्नुभयो । प्रभुलाई धन्यवाद होस् आज उहाँ सध्य हुनुहुन्छ । अनि अहिले मण्डलीमा उपाध्यक्षको पद सम्हालेर बस्नुभएको छ, साथमा डिकन पनि हुनुहुन्छ ।

निलम आले
हाल ईस्राएल ।

अर्को गवाही पढ्नुहोस : किरण राईको गवाही - उहाँको प्रेमलाई सम्झन्छु मन आनन्द्ले भरिन्छ